Την προηγούμενη εβδομάδα συμπληρώθηκαν τρία χρόνια από το ιστορικό υψηλό των 6.355,04 μονάδων που έφθασε ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών στις 17 Σεπτεμβρίου 1999. Έκτοτε, το Χ.Α.Α. έλαβε την κατιούσα, ξεκινώντας έναν κατήφορο χωρίς όρια: οι ζημιές του γενικού δείκτη τα τρία αυτά χρόνια υπερβαίνουν το 70%. Πάνω από εκατό μετοχές παρουσιάζουν ζημιές που υπερβαίνουν το 90%. Τέλος, από το σύνολο των μετοχών που ήταν εισηγμένες το 1999, μόλις επτά παρουσιάζουν θετικές αποδόσεις (έστω και οριακές). Προφανώς, δεν υπάρχουν πλέον εγκλωβισμένοι επενδυτές. Απεγκλωβίστηκαν χάνοντας τα πάντα.Από τις αρχές του 2002, η ελληνική χρηματιστηριακή αγορά έχει πλέον απαξιωθεί πλήρως από την επενδυτική κοινότητα. Καθ' όλο το διάστημα των τελευταίων τριών ετών η ελληνική επενδυτική κοινότητα είχε συχνότατα λάβει μηνύματα επικείμενης ανάκαμψης της αγοράς, είτε από επενδυτικούς συμβούλους, είτε από επίσημους θεσμικούς παράγοντες της αγοράς. Όσοι κατά καιρούς προειδοποιούσαμε για ακόμα πιο δύσκολες μέρες, χαρακτηριζόμασταν απαισιόδοξοι και γραφικοί. Οι δε ολίγοι εκείνοι έμπειροι παράγοντες της αγοράς που ήδη από το 1999 επεσήμαιναν την ανάγκη εξυγίανσης του συστήματος, χαρακτηρίζονταν κερδοσκόποι και αιρετικοί.
Οι αναφορές και οι συναρτήσεις με την αρνητική πορεία των διεθνών κεφαλαιαγορών και με τη διεθνή ύφεση, μικρή μόνο συσχέτιση έχουν με το Χ.Α.Α. Είναι η μια όψη του νομίσματος. Η άλλη όψη είναι ότι εδώ κι αρκετό καιρό ουδείς διανοείται να τοποθετηθεί αγοραστικά απέναντι στην αγορά. Αυτό σημαίνει ένα και μόνο πράγμα: έλλειψη εμπιστοσύνης.
Ποιος όμως έχει εμπιστοσύνη σε μια αγορά που χαρακτηρίζεται από συνεχείς παρεμβάσεις στήριξης με βάση τις εκάστοτε πολιτικές σκοπιμότητες; Οι παρεμβάσεις τεχνητής στήριξης το μόνο που επιτυγχάνουν είναι να δημιουργούν υπερβάλλουσα προσφορά και να ρίχνουν τις τιμές μακροχρόνια, μετά από κάποια βραχυπρόθεσμη άνοδο. Αρα λοιπόν για να καλλιεργηθεί κλίμα εμπιστοσύνης, οι αρχές θα πρέπει να πείσουν ότι δεν θα υπάρξουν άλλες παρεμβάσεις.
Ποιος μπορεί να έχει εμπιστοσύνη σε μια αγορά όταν δεν έχει εμπιστοσύνη στους ισολογισμούς των εταιρειών της; Τα προβλήματα με τους ισολογισμούς είναι αναρίθμητα, από τη μεταφορά υποχρεώσεων σε θυγατρικές, μέχρι την υποβάθμιση των επισφαλειών. Οι αρχές ανέχονται αδιαμαρτύρητα τη δημοσίευση ισολογισμών οι οποίοι περιέχουν απίστευτες παρατηρήσεις από τους ορκωτούς λογιστές (π.χ. δεν κατέστη δυνατός ο έλεγχος των διαθεσίμων του ταμείου!). Η εισαγωγή των Διεθνών Λογιστικών Προτύπων (διεθνώς αποδεκτή μέθοδος κατάρτισης ισολογισμών) η οποία υποτίθεται ότι θα προωθούσε τη διαφάνεια των ισολογισμών, οδεύει από αναβολή σε αναβολή. Αρα λοιπόν για να καλλιεργηθεί κλίμα εμπιστοσύνης, οι αρχές θα πρέπει να αναλάβουν πρωτοβουλίες εξυγίανσης των ισολογισμών.
Ποιος μπορεί να έχει εμπιστοσύνη σε ένα Χρηματιστήριο, όταν η σύνθεση του Γενικού Δείκτη αυτή καθ"αυτή γεννά αμφιβολίες; Η απαρίθμηση και μόνο κάποιων μετοχών από αυτές που απαρτίζουν το Γενικό Δείκτη προκαλεί θυμηδία. Οι αρχές του Χ.Α.Α. θα πρέπει λοιπόν να επανεξετάσουν την αυτόματη σύνθεση του Γενικού Δείκτη, μέσω του μηχανιστικού κανόνα που χρησιμοποιούν, σε μια περίοδο όπου οι όγκοι συναλλαγών είναι περιορισμένοι και σε πολλές περιπτώσεις εικονικοί.
Ποιος μπορεί να έχει εμπιστοσύνη σε ένα Χρηματιστήριο, όταν για τις περισσότερες μετοχές του δεν υπάρχει ουσιαστική διαπραγμάτευση; Προφανώς λοιπόν οι αρχές θα πρέπει τη δυνατότητα διαγραφής αριθμού εταιρειών από το Χ.Α.Α. Όπως την εποχή των "παχιών αγελάδων" επέλεξαν τη μέθοδο των αθρόων εγγραφών, έτσι και την εποχή των "ισχνών αγελάδων" επιβάλλονται διαγραφές. Αντ"αυτού οι αρχές προχωρούν σε παραπέρα εγγραφές, εγκρίνοντας ενημερωτικά δελτία, τα οποία, όποιος διαβάσει με προσοχή αποκλείεται να εμπιστευθεί τις εν λόγω εταιρείες.
Σίγουρα, υπάρχουν και πολλοί άλλοι παράγοντες που οδήγησαν στην απώλεια της αξιοπιστίας της αγοράς. Ας τους αναζητήσουν οι αρχές. Είναι υποχρέωσή τους. Όπως επίσης είναι και υποχρέωση των αρχών να λάβουν συγκεκριμένα μέτρα για να αναστραφεί η αναξιοπιστία της αγοράς. Η εμμονή στη διενέργεια roadshows και παρουσιάσεων λες και βρισκόμαστε στο 1999 και η εμμονή σε κενές περιεχομένου δηλώσεις περί βελτιώσεως της αξιοπιστίας της αγοράς δεν έχουν κανένα αποτέλεσμα.
Το Χ.Α.Α. χρειάζεται μέτρα και διαρθρωτικές αλλαγές. Οι διαρθρωτικές παρεμβάσεις ασφαλώς είναι επώδυνες και συνεπάγονται κόστος βραχυπρόθεσμο. Αλλά σε μια αγορά που είναι ήδη κλινικά νεκρή, πόσο επώδυνο μπορεί να είναι αυτό το βραχυπρόθεσμο κόστος;
Πάντως το βέβαιο είναι ότι η κατάρρευση του Χ.Α.Α. απειλεί πλέον τη λεγόμενη πραγματική οικονομία, αφού επιδρά καταλυτικά στις ιδιωτικές αποταμιεύσεις, στις εισηγμένες εταιρείες αλλά και στο χρηματοπιστωτικό σύστημα της χώρας αυτό καθ' αυτό (μετοχοδάνεια κ.τ.λ.). Σημαντικές Ελληνικές εταιρείες οι οποίες ανταποκρίνονται επιτυχώς στο διεθνή ανταγωνισμό και διακρίνονται στο διεθνή στίβο, πλήττονται σοβαρά από την εγχώρια χρηματιστηριακή ύφεση.
Εξίσου βέβαιο είναι ότι εάν δεν γίνουν οι απαραίτητες διαρθρωτικές παρεμβάσεις, τη μεγάλη "σφαγή" των ιδιωτικών αποταμιεύσεων θα διαδεχθεί η μεγάλη "σφαγή" των ασφαλιστικών ταμείων. Ας τα αναλογιστούν αυτά οι αρχές κι ας πράξουν το χρέος τους. Αλλά ας αναλογιστούν και τα ασφαλιστικά ταμεία το μέλλον τους κι ας αναζητήσουν τη διαχείριση που μπορεί να τους εξασφαλίσει μέλλον.
NEWS BULLETIN
Subscribe
